رمان «راز رازها» تازه‌ترين اثر دن براون و ششمين کتاب از مجموعه محبوب رابرت لنگدان است؛ اثري که با همان ترکيب آشناي رمزگشايي، معماري تاريخي، نمادشناسي و نظريه‌هاي جسورانه علمي پيش مي‌رود، اما اين‌بار وارد قلمرويي بسيار انتزاعي‌تر و فلسفي‌تر مي‌شود: ماهيت آگاهي انسان. ماجرا در فضايي پرتنش آغاز مي‌شود و لنگدان را درست در ميانه گردابي از توطئه‌هاي چندلايه، تعقيب‌هاي جهاني و پرسش‌هاي عميق هستي‌شناختي قرار مي‌دهد؛ ماجرايي که اين بار نه فقط درباره قدرت يا مذهب، بلکه درباره خود آگاهي و امکان وجود جهاني فراتر از ادراک انساني است. براون صحنه را با شهر پراگ مي‌سازد؛ شهري که در اين رمان فقط لوکيشن نيست، بلکه به‌معناي واقعي کلمه نقش يک شخصيت را بازي مي‌کند. کوچه‌هاي تنگ و پرپيچ‌وخم محله يهودي، افسانه ساخت گولم، معماري نيمه‌سايه‌دار و تاريخ چندصدساله شهر هم‌زمان حال‌وهوايي رازآلود و نمادين ايجاد مي‌کنند؛ حال‌وهوايي که به شکلي طبيعي با مضمون اصلي داستان، يعني پيوند گذشته و حال، عرفان و علم، تنيده مي‌شود. لنگدان همراه کاترين سولومون-دانشمند علوم شناختي و چهره‌اي محوري در اين کتاب-به پراگ قدم مي‌گذارد، اما درست در لحظه‌اي که قرار است پژوهشي علمي درباره آگاهي ارائه شود، نيروهايي ناشناس مسيرشان را منحرف مي‌کنند و لنگدان وارد تعقيبي پيچيده مي‌شود که او را از مرکز اروپا به لندن و سپس به نيويورک مي‌برد. هسته معنايي رمان به برخورد ميان علم و عرفان مربوط است؛ جايي که براون از نظريه‌اي ذهن‌برانگيز بهره مي‌گيرد: اين ايده که آگاهي محصول مغز نيست، بلکه مغز نوعي گيرنده براي سطحي گسترده‌تر از آگاهي جهاني است. اين مفهوم، که پالايه‌اي متافيزيکي به داستان مي‌دهد، نه تنها انگيزه‌هاي شخصيت‌ها را شکل مي‌دهد، بلکه به روايت حال‌وهوايي فلسفي‌تر نسبت به آثار پيشين براون مي‌بخشد. همانند «رمز داوينچي» يا «دوزخ»، بار ديگر دانش به ابزار قدرت تبديل مي‌شود، اما اين‌بار قدرتي که از آن سخن مي‌رود نه سياسي است و نه مذهبي، بلکه قدرت تعيين حقيقت درباره وجود انسان. در کنار مضامين فلسفي، داستان همچنان با همان ريتم تند و الگوي آشنا اما اعتيادآور براون پيش مي‌رود: ترکيبي از معماهاي نمادين، اسناد پنهان، دشمنان سايه‌نشين، سازمان‌هاي پرنفوذ و ضرب‌الاجل‌هاي ثانيه‌شمار. هرچند برخي منتقدان اشاره کرده‌اند که سبک توضيحي براون گاه بازتکراري به نظر مي‌رسد يا نظريه‌هاي علمي مطرح‌شده مرز علم و شبه‌علم را محو مي‌کنند، اما همين جسارت مفهومي براي بسياري از خوانندگان جذاب‌ترين بخش داستان است. در واقع، «راز رازها» بيش از آنکه داستاني صرفا معمايي باشد، اثري است درباره جست‌وجوي حقيقت در نقطه اتصال عقل و ايمان، تجربه و علم. رمان با درگيرکردن پرسش‌هايي نظير «آگاهي از کجا مي‌آيد؟»، «مرگ چه معنايي دارد؟» و «آيا دانشي وجود دارد که به عمد از بشريت پنهان شده است؟» خود را از يک تريلر معمايي معمولي فراتر مي‌برد و تجربه‌اي نزديک‌تر به تريلر فلسفي ارائه مي‌دهد. براي طرفداران دن براون، «راز رازها» بازگشتي باشکوه به جهان رمزها و تاريخ و ايده‌هاي بزرگ است؛ روايتي پرکشش که هرچند بحث‌برانگيز و گاهي بلندپروازانه به نظر مي‌رسد، اما همان جذابيت ساختاري و ضرباهنگي را دارد که آثار لنگدان را به پرفروش‌ترين‌هاي جهاني تبديل کرده است.